Grab

Grab (Carpinus betulus)

Grab

Carpinus betulus L.

---

• Porodica: Betulaceae (Breze)

Grab (obični grab) je izuzetno žilavo i dugovečno listopadno drvo srednje veličine. Naučni naziv roda potiče od starog rimskog imena, dok specifični epitet betulus (brezin) ukazuje na sličnost njegovih listova sa lišćem breze.

🌳 Morfologija i rast

• Stablo i kora: Dostiže visinu od 10 do 20 metara. Deblo je prepoznatljivo po tome što je često nepravilno, „mišićavo" i sa uzdužnim žlebovima. Kora ostaje glatka i svetlosiva čak i kod starijih stabala.

🍃 Listovi

• Naizmenični i jajasti. U jesen lišće dobija zlatnožutu boju, a specifičnost je što suvo lišće često ostaje na granama sve do narednog proleća.

List graba

🌸 Cvetanje

• Grab je jednodomna biljka. Muški i ženski cvetovi su sakupljeni u neupadljive rese koje se otvaraju u proleće, istovremeno sa listanjem.

🌰 Plod

• Mala, tvrda orašica koja je pričvršćena za karakteristični trorežnjeviti listić. Plodovi vise u gustim, svetlozelenim grozdovima i sazrevaju u oktobru.

🍂 Uslovi gajenja i primena

Grab ima umeren rast. Odlično podnosi duboku senku i orezivanje, zbog čega je izvrsna domaća vrsta za formiranje gustih, neprobojnih živih ograda i zelenih lavirinata u parkovima. Preporučuje se i kao otporna alternativa šimširu, koji je danas ugrožen od šimširovog moljca.

🪵 Zanimljivost: Gvozdeno drvo

Drvo graba je toliko teško, gusto i tvrdo da se u narodu često naziva „gvozdeno drvo". Kroz istoriju se koristilo za elemente koji trpe najveća naprezanja, zupčanike na vodenicama, alat i kolske osovine.