Lipa: Difference between revisions
From Drveće govori
Jump to navigationJump to search
Tag: Replaced |
No edit summary Tag: Manual revert |
||
| Line 1: | Line 1: | ||
{ | == Krupnolisna lipa (lat. ''Tilia platyphyllos'') == | ||
__NOTOC__ | |||
<div style="max-width: 900px; font-family: 'Segoe UI', Roboto, sans-serif; color: #2c3e50; line-height: 1.7; text-align: left;"> | |||
{| style="float: right; width: 320px; margin-left: 25px; border: 1px solid #c8ccd1; background-color: #f8f9fa; padding: 5px; border-radius: 8px;" | |||
| style="text-align: center;" | [[Datoteka:Images.jpg|300px|border|Cvet krupnolisne lipe sa karakterističnim priperkom]] | |||
|- | |||
| style="padding: 10px; background: #fff9e6; border-radius: 5px;" | | |||
<div style="text-align: center; font-weight: bold; font-size: 1.2em; margin-bottom: 5px;">Krupnolisna lipa</div> | |||
<div style="text-align: center; font-style: italic; color: #555;">Tilia platyphyllos Scop.</div> | |||
<hr style="border: 0; border-top: 1px solid #ccc;"> | |||
* '''Porodica:''' Malvaceae (Slezovi) | |||
* '''Visina:''' 20–30 (40) m | |||
* '''Cvetanje:''' Jun (najranija vrsta lipe) | |||
* '''Plod:''' Orašica sa 5 rebara | |||
|} | |||
'''Krupnolisna lipa''' (lat. ''Tilia platyphyllos'') je snažno i dugovečno listopadno drvo, prepoznatljivo po svom brzom rastu u mladosti i impresivnim dimenzijama. Omiljena je u gradskom zelenilu zbog guste senke i opojnog mirisa cvetova koji najavljuju početak leta. | |||
=== 🌳 Morfologija i rast === | |||
* '''Dimenzije:''' Odrasla stabla najčešće dostižu visinu između 20 i 30 metara. Formira široku, gustu i zaobljenu krošnju koja pruža duboku hladovinu. | |||
* '''Kora:''' U mladosti je glatka i siva, dok sa starošću postaje tamnija i uzdužno ispucala. | |||
* '''Listovi:''' Srcoliki su i krupni (do 15 cm). Ključna botanička razlika u odnosu na sitnolisnu lipu je to što su listovi krupnolisne lipe sa naličja '''meko dlakavi po celoj površini''', a u pazuhu nerava imaju '''bele dlačice'''. | |||
=== 🌼 Cvet i plod === | |||
* '''Cvet:''' Cvetovi su bledožuti i veoma mirisni. Ova vrsta '''cveta najranije''' od svih lipa (obično početkom juna). Cvasti imaju dugački priperak (listić) koji služi za rasejavanje semena vetrom. | |||
* '''Plod:''' Plodovi su drvenaste orašice koje imaju '''pet istaknutih uzdužnih rebara'''. Ljuska ploda je veoma čvrsta i ne može se lako slomiti pod prstima. | |||
=== 🌿 Uslovi za uzgoj i otpornost === | |||
* '''Stanište:''' Najbolje uspeva na dubokim, plodnim i umereno vlažnim zemljištima. | |||
* '''Otpornost:''' Veoma dobro podnosi niske temperature. Ipak, nešto je osetljivija na ekstremnu vrelinu i veoma suv vazduh u betonskim delovima grada u poređenju sa nekim drugim vrstama lipa. | |||
<div style="clear: both;"></div> | |||
</div> | |||
Revision as of 21:41, 6 May 2026
Krupnolisna lipa (lat. Tilia platyphyllos)
| 300px|border|Cvet krupnolisne lipe sa karakterističnim priperkom |
|
Krupnolisna lipa
Tilia platyphyllos Scop.
|
Krupnolisna lipa (lat. Tilia platyphyllos) je snažno i dugovečno listopadno drvo, prepoznatljivo po svom brzom rastu u mladosti i impresivnim dimenzijama. Omiljena je u gradskom zelenilu zbog guste senke i opojnog mirisa cvetova koji najavljuju početak leta.
🌳 Morfologija i rast
- Dimenzije: Odrasla stabla najčešće dostižu visinu između 20 i 30 metara. Formira široku, gustu i zaobljenu krošnju koja pruža duboku hladovinu.
- Kora: U mladosti je glatka i siva, dok sa starošću postaje tamnija i uzdužno ispucala.
- Listovi: Srcoliki su i krupni (do 15 cm). Ključna botanička razlika u odnosu na sitnolisnu lipu je to što su listovi krupnolisne lipe sa naličja meko dlakavi po celoj površini, a u pazuhu nerava imaju bele dlačice.
🌼 Cvet i plod
- Cvet: Cvetovi su bledožuti i veoma mirisni. Ova vrsta cveta najranije od svih lipa (obično početkom juna). Cvasti imaju dugački priperak (listić) koji služi za rasejavanje semena vetrom.
- Plod: Plodovi su drvenaste orašice koje imaju pet istaknutih uzdužnih rebara. Ljuska ploda je veoma čvrsta i ne može se lako slomiti pod prstima.
🌿 Uslovi za uzgoj i otpornost
- Stanište: Najbolje uspeva na dubokim, plodnim i umereno vlažnim zemljištima.
- Otpornost: Veoma dobro podnosi niske temperature. Ipak, nešto je osetljivija na ekstremnu vrelinu i veoma suv vazduh u betonskim delovima grada u poređenju sa nekim drugim vrstama lipa.
