Hrast: Difference between revisions
From Drveće govori
Jump to navigationJump to search
| Line 1: | Line 1: | ||
== Hrast cer (''Quercus cerris'') == | == Hrast cer (''Quercus cerris'') == | ||
Cer je moćno i | <div style="max-width: 1000px; line-height: 1.6;"> | ||
[[Datoteka:Cer_zir.jpg|thumb|right|300px|Karakterističan žir cera sa čupavom kapicom]] | |||
Cer je moćno i dugovečno listopadno drvo koje može doživeti i do 200 godina. | |||
''' ''Morfologija i rast'' ''' | ''' ''Morfologija i rast'' ''' | ||
* '''Dimenzije:''' Dostiže visinu od 25 do | * '''Dimenzije:''' Dostiže visinu od 25 do 35m, sa deblom prečnika do 1,3m i gustom, širokom krošnjom širine 15 do 20m. | ||
* '''Kora:''' | * '''Kora:''' Njegova kora rano postaje debela i tamnosiva, gotovo crna, sa dubokim uzdužnim pukotinama koje su na dnu karakteristično crvenkaste. | ||
* '''Pupoljci:''' su sitni i prepoznatljivi po uskim, nitastim listićima pri osnovi. | |||
''' ''Listovi i cvetanje'' ''' | ''' ''Listovi i cvetanje'' ''' | ||
* ''' | * '''Listovi:''' su naizmenični, nežno kožasti i duboko urezani sa 7 do 8 pari režnjeva. Sa lica su sjajni i intenzivno zeleni, dok su sa naličja svetliji i blago maljavi. Listanje počinje krajem aprila i tokom maja, a u jesen listovi dobijaju tople zlatnožute i smeđe nijanse i dugo ostaju na granama. | ||
* '''Cvetanje:''' Cer cveta istovremeno sa listanjem, pri čemu su muški cvetovi skupljeni u duge rese, dok su ženski pojedinačni ili u manjim grupama. | |||
* '''Cvetanje:''' | |||
''' ''Plod (Žir)'' ''' | ''' ''Plod (Žir)'' ''' | ||
* ''' | * '''Plod:''' je žir dug oko 4 centimetra, koji sazreva svake druge godine. | ||
* '''Kupula (Kapica):''' | * '''Kupula (Kapica):''' Prepoznatljiv je po svojoj neobičnoj, čupavoj kapici koja izgleda kao da je obrasla sitnim, povijenim dlačicama i prekriva do polovine žira. | ||
''' ''Otpornost | ''' ''Otpornost'' ''' | ||
* ''' | * '''Karakteristike:''' Zahvaljujući izuzetnoj otpornosti na mraz, vetar i sušu, cer je veoma prilagodljiva i izdržljiva vrsta. | ||
<div style="clear: both;"></div> | |||
</div> | |||
== Hrast lužnjak (''Quercus robur'')== | == Hrast lužnjak (''Quercus robur'')== | ||
Revision as of 20:50, 6 May 2026
Hrast cer (Quercus cerris)
thumb|right|300px|Karakterističan žir cera sa čupavom kapicom
Cer je moćno i dugovečno listopadno drvo koje može doživeti i do 200 godina.
Morfologija i rast
- Dimenzije: Dostiže visinu od 25 do 35m, sa deblom prečnika do 1,3m i gustom, širokom krošnjom širine 15 do 20m.
- Kora: Njegova kora rano postaje debela i tamnosiva, gotovo crna, sa dubokim uzdužnim pukotinama koje su na dnu karakteristično crvenkaste.
- Pupoljci: su sitni i prepoznatljivi po uskim, nitastim listićima pri osnovi.
Listovi i cvetanje
- Listovi: su naizmenični, nežno kožasti i duboko urezani sa 7 do 8 pari režnjeva. Sa lica su sjajni i intenzivno zeleni, dok su sa naličja svetliji i blago maljavi. Listanje počinje krajem aprila i tokom maja, a u jesen listovi dobijaju tople zlatnožute i smeđe nijanse i dugo ostaju na granama.
- Cvetanje: Cer cveta istovremeno sa listanjem, pri čemu su muški cvetovi skupljeni u duge rese, dok su ženski pojedinačni ili u manjim grupama.
Plod (Žir)
- Plod: je žir dug oko 4 centimetra, koji sazreva svake druge godine.
- Kupula (Kapica): Prepoznatljiv je po svojoj neobičnoj, čupavoj kapici koja izgleda kao da je obrasla sitnim, povijenim dlačicama i prekriva do polovine žira.
Otpornost
- Karakteristike: Zahvaljujući izuzetnoj otpornosti na mraz, vetar i sušu, cer je veoma prilagodljiva i izdržljiva vrsta.
Hrast lužnjak (Quercus robur)
thumb|right|300px|Stari hrast lužnjak
Hrast lužnjak je moćno i izuzetno dugovečno drvo koje može dočekati starost od preko 1.000 godina.
Morfologija i rast
- Dimenzije: Dostiže impozantnu visinu i do 50 metara, sa stablom prečnika oko 2,5 metara, mada su zabeleženi primerci čija debla prelaze i 6 metara.
- Krošnja: mu je široka, nepravilna i dobro razgranata, sa jakim, krivim i kolenasto savijenim granama.
- Kora: je u mladosti glatka, dok sa starošću postaje debela, sivosmeđa i ispucala sa dubokim uzdužnim i plitkim poprečnim brazdama.
Korenov sistem i simbioza
- Koren: Njegov korenov sistem je jako razvijen. U mladosti formira snažan centralni koren koji prodire nekoliko metara u dubinu, dok se kasnije razvijaju jaki bočni koreni.
- Simbioza: Hrast lužnjak obrazuje specifičnu vezu sa gljivama u zemljištu, zbog čega tartufi najbolje rastu upravo u simbiozi sa njegovim korenom.
- Pupoljci: su jajastog i polutupog oblika, pokriveni brojnim golim ljuskama svetlosmeđe boje.
Listovi i cvetanje
- Listovi: su jednostavni, naizmenično raspoređeni, obrnuto jajasti i sa zaobljenim vrhom.
- Cvetanje: Cveta uporedo sa listanjem, tokom aprila i maja, pri čemu su muški cvetovi skupljeni u viseće rese, a ženski raspoređeni u grupama do pet na dugim drškama.
Plod (Žir)
- Plod: je izduženi, svetlosmeđi žir, sa prepoznatljivim tamnijim uzdužnim prugama na svežim plodovima.
- Peteljka: Za razliku od drugih hrastova, žir lužnjaka visi na karakterističnoj, 3 do 7 centimetara dugoj peteljci.
- Kapica: njegova plitka kapica pokriva oko trećine ploda.
Crveni hrast (Quercus rubra)
Crveni hrast je moćno i brzo rastuće listopadno drvo.
Morfologija i rast
- Dimenzije: dostiže visinu od 20 do 30 metara, sa širokom, zaobljenom krošnjom i stablom prečnika do 2 metra.
- Kora: Njegova kora dugo ostaje glatka i svetlosiva, a tek u starijem dobu postaje plitko ispucala sa širokim, ravnim površinama.
- Listovi: su veliki, dugi i do 20 centimetara, sa 7 do 11 oštrih i zašiljenih režnjeva. Tokom proleća i leta imaju intenzivnu zelenu boju, dok u jesen dobijaju upečatljive, jarke tonove crvene, narandžaste i bronzane boje.
Cvetanje i plod
- Cvetanje: Cveta u proleće, istovremeno sa listanjem.
- Plod: je krupan žir dug oko 2,5 centimetara, koji sazreva u jesen druge godine. Smešten je u plitku, tanjirastu kapicu koja pokriva samo osnovu ploda.
Otpornost i upotreba
- Karakteristike: Zahvaljujući izuzetnoj otpornosti na gradske uslove, niske temperature, sušu i vetar, crveni hrast se veoma rado sadi u parkovima, velikim dvorištima i drvoredima širom gradskih zelenih površina.
